ABD'den Mısır, Vietnam ve Bulgaristan İnşaat Demirine Ağır Vergi: Kuzey Amerika'da Kapılar Daralıyor

Kuzey Amerika inşaat demiri pazarında ticaret savunma duvarı bir tuğla daha yükseldi. ABD Ticaret Bakanlığı, Bulgaristan, Mısır ve Vietnam kaynaklı inşaat demiri ithalatına yönelik anti-damping vergisi kararlarını 18 Eylül 2026 itibarıyla yürürlüğe koydu. Mısır ve Vietnam için bu vergilere ek olarak sübvansiyon karşıtı (telafi edici) vergi kararları da yayımlandı.

Neredeyse eş zamanlı olarak Kanada Sınır Hizmetleri Ajansı (CBSA), Mısır ve Vietnam'ın da aralarında bulunduğu dokuz ülkeye yönelik inşaat demiri önlemlerinin kalkması hâlinde dampingin süreceği sonucuna vardı. İki gelişme birlikte okunduğunda, Türk inşaat demirinin en güçlü rakiplerinden bazıları için Kuzey Amerika'nın fiilen kapanmaya yaklaştığı görülüyor.

Giriş

İnşaat demiri, Türkiye'nin çelik ihracatında hacim açısından en kritik ürün gruplarından biri. Türk üreticiler bu üründe yıllardır Orta Doğu, Afrika, Amerika kıtası ve Avrupa'da Mısır, Vietnam, Cezayir, Umman ve Rusya gibi tedarikçilerle aynı alıcılar için yarışıyor. Bu nedenle üçüncü bir ülkenin rakiplerimize kapısını kapatması, Türk ihracatçı açısından hem fırsat hem de risk barındıran bir gelişme niteliği taşıyor.

Türk inşaat demiri ise ABD pazarında uzun süredir benzer engellerle karşı karşıya: Türkiye menşeli inşaat demirine 2017'den bu yana anti-damping ve telafi edici vergi önlemleri uygulanıyor; buna ABD'nin Section 232 kapsamındaki ek gümrük vergileri de ekleniyor. Kanada tarafında da Uluslararası Ticaret Mahkemesi (CITT), Haziran 2026'da Çin, Kore ve Türkiye menşeli inşaat demirine yönelik damping ve sübvansiyon önlemlerini sürdürme kararı almıştı.

Gelişme

ABD: Üç ülkeye kesinleşmiş vergi oranları

ABD Ticaret Bakanlığı nihai belirlemelerini 28 Temmuz 2026'da açıklamış, ABD Uluslararası Ticaret Komisyonu (USITC) da 11 Eylül 2026'da yerli sanayinin söz konusu ithalattan maddi zarar gördüğüne hükmetmişti. Bu iki adımın ardından Federal Register'da yayımlanan kararlarla vergiler kesinleşti. Başvuruyu Nucor, Commercial Metals Company (CMC), Steel Dynamics, Gerdau Ameristeel US, Byer Steel ve Optimus Steel'in oluşturduğu Rebar Trade Action Coalition yapmıştı.

Vietnam için nakit teminat oranları, ihracat sübvansiyonu mahsubu sonrası Hoa Phat'ta %123,49, ülke genelinde %131,53 olarak uygulanacak. ABD Ticaret Bakanlığı verilerine göre 2024 yılında bu ülkelerden yapılan inşaat demiri ithalatı Mısır için yaklaşık 114,8 milyon dolar, Bulgaristan için 66,2 milyon dolar, Vietnam için ise 29,8 milyon dolar seviyesindeydi.

Kanada: Dokuz ülkede önlemler için yol açık

CBSA, Cezayir, Mısır, Endonezya, İtalya, Malezya, Singapur, Vietnam, Umman ve Rusya menşeli inşaat demirine yönelik süre sonu (expiry) incelemesini tamamladı ve önlemlerin kaldırılması durumunda dampingin devam edeceği ya da yeniden başlayacağı sonucuna ulaştı. Mevcut damping marjları Rusya'da %45, Mısır, İtalya, Malezya, Singapur ve Vietnam'da %23,1, Endonezya'da %21,8, Cezayir'de %20,3 ve Umman'da %8 düzeyinde bulunuyor. Nihai karar için topu devralan CITT'nin, zarar incelemesini en geç 24 Şubat 2027'ye kadar tamamlaması bekleniyor.

Uzman Yorumu — Gelişmenin sektör üzerindeki olası etkileri

Bu kararların Türk inşaat demiri üreticilerine doğrudan bir kapı açtığını söylemek zor; çünkü Türk malı da ABD'de zaten ek vergi yüküyle karşı karşıya ve bu pazardaki payı sınırlı. Asıl etki dolaylı kanaldan, yani ticaret sapması üzerinden gelecek gibi görünüyor.

• Mısır faktörü: Ezz Steel başta olmak üzere Mısırlı üreticiler, ABD'ye yönelttikleri hacmi Orta Doğu, Afrika ve Avrupa'ya kaydırmak zorunda kalabilir. Bu pazarlar Türk inşaat demirinin de ana hedefleri olduğundan, önümüzdeki aylarda bu bölgelerde fiyat rekabetinin sertleşmesi olası.
• Vietnam faktörü: %120'nin üzerindeki oranlar Vietnam'ın ABD'ye inşaat demiri ihracatını fiilen durdurabilecek düzeyde. Vietnam çıkışlı fazla ürünün daha çok Asya-Pasifik'te erimesi beklense de küresel fiyatlar üzerindeki aşağı yönlü baskı dolaylı olarak Türk ihracat tekliflerine yansıyabilir.
• Latin Amerika ve Karayipler: ABD'ye yakın bu pazarlarda Mısır ve Vietnam'ın boşluğunu doldurmaya çalışacak tedarikçiler arasında Türk üreticilerin de görece avantajlı olabileceği değerlendiriliyor; ancak bu bölgelerde de korumacı önlemlerin arttığı hatırlanmalı.

Piyasa değerlendirmelerine göre Türk inşaat demiri ihracat fiyatları Eylül ortasında yaklaşık 615 $/ton FOB seviyesine çıkarak Ağustos başına göre toparlanma gösterdi. Rakiplerin yeni pazar arayışı, bu toparlanmanın sürdürülebilirliğini sınayacak başlıca unsurlardan biri olabilir.

Sektörel Etkiler

• İnşaat demiri ihracatı: Kısa vadede ABD'ye yönelik Türk ihracatında belirgin bir değişim beklenmiyor. Orta vadede ise Mısır ile Körfez, Doğu Afrika ve Batı Afrika pazarlarında daha agresif bir fiyat rekabeti gündeme gelebilir.
• Kütük ve yarı mamul: ABD'ye nihai ürün satamayan üreticilerin kütük satışına yönelmesi, Türkiye'nin kütük ithalatı ve yurt içi kütük fiyatları üzerinde sınırlı da olsa aşağı yönlü baskı oluşturabilir.
• Hurda: ABD'de yerli inşaat demiri üretiminin korunması, ABD'nin kendi hurda tüketimini destekleyerek ihracata ayrılan hurda miktarını dolaylı biçimde etkileyebilir. Bu durum Türkiye'nin hurda tedarik dengesinde izlenmesi gereken bir başlık.
• İç piyasa: Yurt içi inşaat demiri fiyatları esas olarak hurda maliyeti, kur ve iç talep tarafından belirlendiği için kararın iç piyasaya doğrudan etkisi sınırlı kalacaktır.
• Ticaret politikası: ABD ve Kanada'daki art arda gelen kararlar, küresel ölçekte inşaat demirine yönelik korumacılığın yaygınlaştığını gösteriyor. Türk ihracatçıların pazar çeşitlendirmesine ve menşe/uygunluk belgelerine daha fazla önem vermesi gerekecek.

Sonuç

ABD'nin Bulgaristan, Mısır ve Vietnam'a yönelik kesinleşen vergileri ile Kanada'daki süre sonu incelemesinin sonucu, Kuzey Amerika'nın inşaat demiri ithalatına karşı koruma duvarını güçlendiriyor. Türkiye için tablo çift yönlü: ABD'de yapısal engeller sürerken, rakiplerin bu pazardan dışlanması onları Türk ihracatçıların geleneksel pazarlarına yöneltebilir. Önümüzdeki dönemde Mısır'ın ihracat hacimleri ve teklif fiyatları, Türk inşaat demiri ihracatı açısından yakından takip edilmesi gereken en önemli gösterge olacak.

Kaynaklar

• Federal Register — Bulgaristan, Mısır ve Vietnam inşaat demiri anti-damping kararları (91 FR 59104)
• Federal Register — Mısır ve Vietnam inşaat demiri telafi edici vergi kararları (91 FR 59102)
• ABD Ticaret Bakanlığı (ITA) — Nihai belirlemeler bilgi notu
• USITC — Zarar belirlemesi (91 FR 58469)
• SteelOrbis — US issues AD orders on rebar from Bulgaria, Egypt, and Vietnam
• SteelOrbis — Canada maintains AD duties on rebar imports from nine countries
• CITT — Çin, Kore ve Türkiye inşaat demiri önlemlerinin sürdürülmesi (Haziran 2026)
• IndexBox — Küresel inşaat demiri piyasası değerlendirmesi

Editör Notu: Bu içerik, birden fazla güvenilir ulusal ve uluslararası kaynağın karşılaştırmalı analizi sonucunda hazırlanmış özgün bir sektörel değerlendirme olup yalnızca bilgilendirme amacı taşımaktadır.